3-fase aansluiting: wat het is, wanneer je het nodig hebt en wat het kost

Door Redactie techzeker.nl11 min lezen32 bronnen, gelinkt in de tekst

Bij een 3-fase aansluiting komt de stroom via drie fasen je meterkast binnen in plaats van via één. Je kunt dan meer vermogen tegelijk gebruiken: 17 kilowatt bij een 3x25A-aansluiting, tegen 8 kilowatt bij 1x35A. Dat helpt bij een laadpaal, een volledig elektrische warmtepomp of een grote inductiekookplaat.

Toch is de overstap vaak niet nodig. Veel huishoudens kunnen elektrisch koken, een elektrische auto thuis opladen en een elektrische warmtepomp installeren zonder zwaardere aansluiting. Het draait om wat je tegelijk gebruikt. Wie wel moet overstappen, betaalt in 2026 bij de netbeheerder eenmalig een paar honderd euro, plus de installateur die de groepenkast aanpast, en moet rekenen op weken tot soms jaren wachten.

Laadpaal aan de gevel, met een elektrische auto aan de laadkabel
Foto: Evnex Ltd via Unsplash, Unsplash-licentie.

Wat is een 3-fase aansluiting?

Bij een 1-fase aansluiting komt er via één kabel 230 volt je huis binnen. Bij een 3-fase aansluiting zijn het drie fasen van elk 230 volt, en tussen twee fasen staat 400 volt. Adviseert een installateur of leverancier om krachtstroom aan te leggen, dan wordt er vaak een 3-fase aansluiting bedoeld. Apparatuur die echt krachtstroom vraagt, is in woonhuizen bijna nooit nodig; wat krachtstroom precies is, lees je bij krachtstroom. In een aansluitwaarde als 3x25A staat het eerste getal voor het aantal fasen en het tweede voor de stroom per fase in ampère.

Voor de groepen in je groepenkast verandert er weinig. Ook bij 3x25A is een groep in de regel maximaal 16 ampère; het verschil is dat de groepen over drie fasen worden verdeeld en dat er in totaal meer tegelijk kan. Hoeveel er op één groep past, lees je bij hoeveel watt per groep; hoe de groepen over de fasen en aardlekschakelaars worden verdeeld, staat bij groepenkast samenstellen.

AansluitwaardeMaximaal vermogenGeschikt voor
1x25A5,7 kWverlichting en gewone huishoudelijke apparaten zoals wasmachine en oven
1x35A8 kWkoken op een 1-fase kookplaat, ongeveer 12 zonnepanelen, een kleine hybride warmtepomp
1x40A9 kWkoken op een 1-fase kookplaat, ongeveer 12 zonnepanelen, een kleine warmtepomp
3x25A17 kWelektrisch koken, meer dan 30 zonnepanelen, een laadpaal en een warmtepomp
3x35A24 kWhetzelfde als 3x25A, maar ruim € 1.450 per jaar meer netwerkkosten (incl. btw, 2026)
3x40A27 kWgenoeg voor alle energiebesparende maatregelen van de meeste huishoudens
Maximaal vermogen per aansluitwaarde. Bron: Liander, soorten aansluitingen, geraadpleegd in oktober 2026; netwerkkosten uit het tariefblad 2026.

Een nieuwe 1-fase aansluiting krijg je bijna niet meer. Bij Liander kun je behalve 1x40A geen nieuwe 1-fase huisaansluiting meer aanvragen, en Stedin biedt bij een verzwaring alleen nog een driefaseaansluiting. Wie al 1x35A heeft, mag die bij Stedin gewoon houden.

Heb je 1 fase of 3 fasen?

Kijk op de elektriciteitsmeter in je meterkast. Staat er 220/230V, dan heb je 1 fase; staat er 3×220/230V of 380/400V, dan heb je 3 fasen. Bij 3 fasen hoort ook een 4-polige hoofdschakelaar, bij 1 fase een 2-polige.

Je precieze aansluitwaarde, zoals 1x35A of 3x25A, vind je bij je netbeheerder: bij Liander in Mijn Liander, bij Stedin via Mijn Stedin en bij Enexis in Mijn meterkast, waarvoor je de laatste 6 cijfers van je meternummer nodig hebt. Op je energierekening kan 3x25A staan terwijl je 1x25A, 1x35A of 1x40A hebt, omdat die aansluitingen in dezelfde tariefgroep vallen. Check het daarom bij je netbeheerder. Wat er verder in de meterkast zit en van wie het is, lees je bij de meterkast.

Wanneer heb je 3 fasen nodig?

Minder vaak dan je zou denken. Veel huishoudens kunnen zonnepanelen plaatsen, elektrisch koken, een laadpaal gebruiken of een warmtepomp installeren zonder hun aansluiting te verzwaren. Het gaat vooral om wat je tegelijk gebruikt: koken op inductie, de auto laden en een draaiende warmtepomp tegelijk kan te veel worden, en dan kan verzwaren nodig zijn.

ApparaatKort gezegdToelichting
Laadpaal3,7 kW op 1 fasemet 3x25A een laadpaal van 7,4 of 11 kW; voor 11 kW moet je auto op 3 fasen kunnen laden. Op 1 fase laad je langzamer, maar voldoende voor dagelijks gebruik
Hybride warmtepomp1 fase volstaatkan zonder problemen op een 1-fase aansluiting
Volledig elektrische warmtepompmeestal 3x25Amet 1x35A vaak mogelijk als je het verbruik goed op elkaar afstemt
Inductiekookplaattot 7,4 kW bij 1x35Amet 2 groepen, ook bij 1x40A; een hele grote kookplaat vraagt 3x25A en soms 3 groepen
Zonnepanelen3 fasen boven 5.000 watteen omvormer boven 5.000 watt vraagt een 3-fase aansluiting; daaronder hangt het maximum op 1 fase af van je hoofdzekering
Wat past op 1 fase en wanneer 3 fasen nodig zijn, 2026. Bronnen: Milieu Centraal over laden, verduurzamen zonder 3 fasen, warmtepompen, inductie en zonnepanelen, de Rijksoverheid en de ANWB.

Wat elk van die apparaten verder van je groepenkast vraagt, zoals een eigen groep of een ander type aardlekschakelaar, lees je bij meterkast aanpassen; hoe een inductiekookplaat met een perilexstekker wordt aangesloten, bij perilex stopcontact.

Niet elke elektrische auto laadt op 3 fasen. Sommige auto’s laden aan een 3-fase laadpaal met maximaal een derde van het vermogen van de paal. Een grote aansluiting is over het algemeen alleen nodig voor een warmtepomp in een grotere woning die matig tot slecht is geïsoleerd, of voor een sauna of verwarmd zwembad.

Enexis mag als netbeheerder geen advies geven over verzwaren. Een installateur helpt je bepalen of een verzwaring nodig is, en Enexis vraagt je de aanvraag pas te doen als de installateur dat heeft bevestigd. Hoe je een erkende installateur vindt, lees je bij elektricien nodig. Kies daarbij niet zwaarder dan nodig: een 3x35A-aansluiting kost bij Liander in 2026 ruim € 1.450 per jaar meer aan netwerkkosten dan 3x25A, inclusief btw.

Wat kost een 3-fase aansluiting?

De overstap van 1 naar 3 fasen kost bij de netbeheerder eenmalig een paar honderd euro (2026, inclusief btw). Die bedragen gelden als de bestaande aansluitkabel het nieuwe vermogen aankan. Moet de kabel worden vervangen, dan wordt het duurder.

NetbeheerderVan 1 fase naar 3x25AVerder verzwaren
Liander€ 368,77naar 3x35A: € 304,22
Stedin (rekenmodule)€ 495,59naar 3x35A: € 258,95
Enexis (kostenwijzer)€ 275,15naar 3x35A: € 427,13
Coteq€ 333,49naar 3x35A: op aanvraag
Eenmalige kosten in 2026 voor de overstap van 1 fase naar 3x25A en voor verder verzwaren, inclusief btw, zonder vervanging van de aansluitkabel. Bronnen: Liander, Stedin, Enexis en Coteq.

De uitkomst van de rekenmodule van Stedin is een indicatie waar je geen rechten aan kunt ontlenen; het bedrag bestaat uit een meterwissel en een zekeringwissel. Enexis stuurt na je aanvraag een offerte. Moet de aansluitkabel worden vervangen, dan kost dat bij Stedin maximaal € 1.786,82 inclusief btw (2026), als de kabel niet langer is dan 25 meter en er geen vergunningen nodig zijn. Liander rekent dan een hoger tarief, afhankelijk van de gewenste aansluitwaarde.

Daarnaast betaal je de installateur. Die maakt de groepenkast geschikt voor 3 fasen, met onder meer een 4-polige hoofdschakelaar van minimaal 40 ampère bij 3x25A. Welke hoofdschakelaar bij welke aansluitwaarde hoort, lees je bij hoofdschakelaar in de meterkast. Wat een nieuwe 3-fase groepenkast kost, lees je bij groepenkast vervangen.

Je vaste netwerkkosten blijven gelijk

Op je jaarlijkse netwerkkosten heeft de stap naar 3x25A geen invloed. Die aansluiting valt in dezelfde tariefgroep als 1x25A tot en met 1x40A. Pas vanaf 3x35A gaan de kosten hard omhoog:

Netbeheerder1x25A tot en met 3x25A3x35A
Liander€ 478,04bij 3x35A: € 1.936,15
Stedin€ 476,76bij 3x35A: € 1.924,28
Enexis€ 475,83bij 3x35A: € 1.971,04
Netwerkkosten voor stroom per jaar in 2026, inclusief btw, voor een aansluiting van 1x25A tot en met 3x25A en voor 3x35A. Bronnen: tariefbladen van Liander, Stedin en Enexis; Stedin 3x35A uit de rekenmodule.

3-fase aansluiting aanvragen: zo gaat het

Dit heet ook wel je meterkast verzwaren. De volgorde is belangrijk: eerst de installateur, dan de netbeheerder.

  1. Laat een erkend installateur bepalen of je 3 fasen nodig hebt en welke aansluitwaarde. De netbeheerder kan dat niet voor je doen.
  2. Laat de installateur de groepenkast klaarmaken. Op de dag van de verzwaring moet je installatie veilig en klaar zijn, met een hoofdschakelaar die past bij het aantal fasen en het nieuwe vermogen. Zonder de juiste hoofdschakelaar mag de monteur niet aan het werk, en Liander vraagt je pas aan te vragen als een erkend installateur dat heeft gecontroleerd.
  3. Vraag de wijziging aan via mijnaansluiting.nl, de gezamenlijke site van de netbeheerders. Je geeft het type aansluiting, de locatie en een contactpersoon voor de betaling en voor de uitvoering op. Ook heb je de EAN-code van je aansluiting nodig; die vult het portaal in de meeste gevallen zelf in op basis van je adres. Mijnaansluiting.nl adviseert minimaal 18 weken voor de gewenste uitvoerdatum aan te vragen, en liever eerder.
  4. Betaal en plan. Bij Stedin krijg je meestal geen offerte maar binnen 24 uur een betaallink, waarna Stedin contact opneemt voor een afspraak. Enexis stuurt een offerte; na betaling krijg je binnen 10 werkdagen een link om zelf een afspraak te plannen. Bij Liander neemt eerst een werkvoorbereider contact met je op.
  5. De monteur komt. Bij Enexis zit je ongeveer een half uur tot maximaal 2 uur zonder stroom, en Liander vraagt dat er iemand van 18 jaar of ouder thuis is. Stedin rekent bij de overstap naar 3 fasen ook een meterwissel.

Hoe lang moet je wachten?

Dat hangt af van je netbeheerder en van de ruimte op het stroomnet. Bij Liander is de gemiddelde doorlooptijd voor een simpele aanpassing van de stroomaansluiting, zoals verzwaren, 6 weken. Moet de aannemer ook buiten de meterkast werken, bijvoorbeeld aan de aansluitkabel, dan is dat per regio 8 tot 18 maanden (stand 20 augustus 2026).

Is het stroomnet in je buurt vol, dan kom je op een wachtlijst. Enexis zet sinds 1 juli 2026 alle aanvragen voor een nieuwe of zwaardere aansluiting in zulke gebieden op één wachtlijst; in sommige gebieden kan het wachten bij Enexis oplopen tot 10 jaar. Ook Stedin waarschuwt dat het jaren kan duren. Woningen krijgen wel voorrang: bij Enexis automatisch voor een woonadres met een aansluiting tot en met 3x35A, en Stedin geeft huishoudens die thuis verzwaren automatisch voorrang. Die voorrang bepaalt alleen je plek in de rij: ook met prioriteit wacht je tot er ruimte is op het stroomnet.

Een vaste wettelijke termijn is er op dit moment niet. Tot februari 2025 gold 18 weken als redelijke termijn, maar er liggen nu geen concrete termijnen vast voor kleinverbruikers. Wel moet een netbeheerder binnen een redelijke termijn aansluiten, en die termijn wordt opgeschort zolang er onvoldoende transportcapaciteit is. Of het stroomnet in je straat vol is, kun je bij je netbeheerder nagaan; Liander heeft daarvoor een stroomnetchecker.

Veelgestelde vragen

Wat kost het om van 1 fase naar 3 fasen te gaan?

In 2026 rekent Enexis eenmalig € 275,15 en Liander € 368,77; de rekenmodule van Stedin komt uit op € 495,59. Die bedragen zijn inclusief btw en gelden als de aansluitkabel niet vervangen hoeft te worden. Daarbij komen de kosten van de installateur voor de groepenkast en de hoofdschakelaar.

Wordt mijn energierekening hoger met een 3-fase aansluiting?

Niet door de stap naar 3x25A. Die valt in dezelfde tariefgroep als 1x25A tot en met 1x40A, met in 2026 tussen € 475 en € 479 netwerkkosten per jaar inclusief btw bij Liander, Stedin en Enexis. Een 3x35A-aansluiting kost in 2026 ruim € 1.400 tot bijna € 1.500 per jaar meer, afhankelijk van de netbeheerder, inclusief btw.

Is mijn meterkast geschikt voor 3 fasen?

Dat beoordeelt een erkend installateur. De groepenkast moet geschikt zijn voor 3 fasen, met bij 3x25A een 4-polige hoofdschakelaar van minimaal 40 ampère. Zonder de juiste hoofdschakelaar mag de monteur van de netbeheerder niet aan het werk.

Bestaat er een 2-fase aansluiting?

Niet als aansluiting van de netbeheerder: thuis heb je een 1-fase of een 3-fase aansluiting. Bij kookplaten kom je de term wel tegen: in de installatiehandleiding van Etna-inductiekookplaten heten aansluitwijzen bijvoorbeeld “2 fase – 1 nul” en “2 fase – 2 nullen”. Een inductiekookplaat neemt meestal 2 groepen in de meterkast in beslag en krijgt een perilexstekker.

Hoe ziet een 3-fase aansluiting eruit?

Op de elektriciteitsmeter staat 3×220/230V of 380/400V, en onder de groepenkast komen vier draden uit: drie fasedraden en de nuldraad. Er hoort een 4-polige hoofdschakelaar bij. Ga niet af op je energierekening: daar kan 3x25A staan terwijl je 1 fase hebt.

Heb je 3 fasen nodig voor een laadpaal?

Niet per se. Op een gewone 1-fase aansluiting, meestal 1x25A, kun je een laadpaal tot 3,7 kW plaatsen; je laadt dan langzamer, maar voldoende voor dagelijks gebruik. Met 3x25A kan een laadpaal van 7,4 of 11 kW; voor 11 kW moet je auto wel op 3 fasen kunnen laden.

Hoe lang duurt het aanvragen van een 3-fase aansluiting?

Bij Liander is de gemiddelde doorlooptijd voor een simpele aanpassing van de stroomaansluiting 6 weken (stand 20 augustus 2026). Is het stroomnet vol, dan kom je op een wachtlijst en kan het jaren duren. Mijnaansluiting.nl adviseert minimaal 18 weken voor de gewenste datum aan te vragen.